„By zacząć sztukę, stworzyć dzieło, potrzeba męki, trudu, pasji, bólu, skarg, żalu, smętku, lęku, grozy, litości.”
Stanisław Wyspiański Wyzwolenie
Stanisław Wyspiański. Malarz, pisarz, scenograf, grafik, ilustrator, typograf. Można by wymieniać długo. Człowiek wielu talentów, uparty, konsekwentny. Jeden z tych, którzy nie przyzwyczajają się do rzeczywistości zastanej, za wszelką cenę chcą ją zmieniać. 38 lat krótkiego życia wypełnionego sztuką w różnych jej odsłonach. 38 lat walki. Od bardzo trudnego dzieciństwa, po śmierć na syfilis. Do ostatnich dni tworzył. Kiedy nie miał już władzy w rękach kazał przywiązywać sobie deski do ramion, a do nich narzędzia do rysowania. Kiedy nie mógł już malować, dyktował utwory literackie.

Stanisław Wyspiański, Autoportret w serdaku | 1902, Muzeum Narodowe w Warszawie
Zacznijmy jednak od początku. Kiedy to 15 stycznia 1869 roku przychodzi na świat Stanisław Mateusz Ignacy Wyspiański, wątły wcześniak, pierworodny syn rzeźbiarza Franciszka Michała Wyspiańskiego i Marii z Rogowskich.















