O czym chcesz poczytać?
  • Słowa kluczowe

  • Tematyka

  • Rodzaj

  • Artysta

Witkacy i Pani Solska



„Demoniczną potęgą nazywamy taką, która włada lub chce władać nami, działając na drapieżne, okrutne i podłe instynkty, które w nas drzemią i czekają tylko na sposobności, żeby się objawić.”1
– pisał Witkacy.

Witkacy i Irena Solska

irena-solska-witkacy

Irena Solska w Teatrze Miejskim we Lwowie, zbiory Muzeum Historycznego Miasta Krakowa

Młody, nieprzeciętny artysta i starsza od niego gwiazda teatru. Poznali się na jednym z wieczornych kabaretów w Zielonym Baloniku w 1908. Ich romans – jak wszystkie miłości zakopiańskiego twórcy – był burzliwy i niełatwy, a wielkie uczucie zakończyło się wzajemną niechęcią.

Witkacy posiadał całą kolekcję pocztówek z aktorką: „(…) naga Solska czerpała wodę ze źródła, podawała ją drugiej nagiej Solskiej, inna naga Solska kąpała się przy tym źródle lub nachylała się nad nim z góry. Całe gromady nagich Solskich siedziały na nagich gałęziach drzewa jak stada wróbli”2.

On ją malował. Ona inspirowała go swoją rudą grzywą, demonicznym spojrzeniem i niecodziennymi rysami twarzy.

Stworzył całą serię niezwykłych portretów i karykatur, które nazywał przewrotnie i nie bez złośliwości „potworami”: Pani Akne jest ciężkostrawna, Pani S. demon, wulgarny demon, Pani S. „Dziwaśka”, jak mówi Tymbeusz.

Witkacy-Pani_Akne_jest_ciezkostrawna

Stanisław Ignacy Witkiewicz Pani Akne jest ciężkostrawna, węgiel na papierze, zaginiony

Witkacy uwiecznił Solską po ich rozstaniu, w swoich poniekąd autobiograficznych 622 upadkach Bunga jako Akne Montecalfi – kobietę mroczną, nieokiełznaną, będącą przekleństwem młodego Bunga i zarazem źródłem wszelkiego zła. Ona nie zgadzała się na wydanie. On nazwał to „bażanciością umysłu”.

witkacy-portret-kobiecy-irena-solska-desa

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) Portret Kobiecy (Ireny Solskiej ?) | 1933, źródło: desa.pl


Opracowano na podstawie: M. Czyńska, Kobieta demoniczna, w: Kobiety Witkacego. Metafizyczny harem, Kraków 2016.


  1.  S. I. Witkiewicz, Demonizm Zakopanego, w: tegoż, Bez kompromisu, Warszawa 1976, s. 495.
  2. J. Iwaszkiewicz, Podróże do Polski, Warszawa 1977, s. 35.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *



ns-wspieram-post

Spodobał Ci się artykuł? Wesprzyj nas »