O czym chcesz poczytać?
  • Słowa kluczowe

  • Tematyka

  • Rodzaj

  • Artysta

Witkacy i Pani Solska



Podziel się:

„Demoniczną potęgą nazywamy taką, która włada lub chce władać nami, działając na drapieżne, okrutne i podłe instynkty, które w nas drzemią i czekają tylko na sposobności, żeby się objawić.”1
– pisał Witkacy.

Stanisław Ignacy Witkiewicz i Irena Solska

irena-solska-witkacy

Irena Solska w Teatrze Miejskim we Lwowie, zbiory Muzeum Historycznego Miasta Krakowa

Młody, nieprzeciętny artysta i starsza od niego gwiazda teatru. Poznali się na jednym z wieczornych kabaretów w Zielonym Baloniku w 1908. Ich romans – jak wszystkie miłości zakopiańskiego twórcy – był burzliwy i niełatwy, a wielkie uczucie zakończyło się wzajemną niechęcią.

Witkacy posiadał całą kolekcję pocztówek z aktorką: „(…) naga Solska czerpała wodę ze źródła, podawała ją drugiej nagiej Solskiej, inna naga Solska kąpała się przy tym źródle lub nachylała się nad nim z góry. Całe gromady nagich Solskich siedziały na nagich gałęziach drzewa jak stada wróbli”2.

On ją malował. Ona inspirowała go swoją rudą grzywą, demonicznym spojrzeniem i niecodziennymi rysami twarzy.

Stworzył całą serię niezwykłych portretów i karykatur, które nazywał przewrotnie i nie bez złośliwości „potworami”: Pani Akne jest ciężkostrawna, Pani S. demon, wulgarny demon, Pani S. „Dziwaśka”, jak mówi Tymbeusz.

Witkacy-Pani_Akne_jest_ciezkostrawna

Stanisław Ignacy Witkiewicz Pani Akne jest ciężkostrawna, węgiel na papierze, zaginiony

Witkacy uwiecznił Solską po ich rozstaniu, w swoich poniekąd autobiograficznych 622 upadkach Bunga jako Akne Montecalfi – kobietę mroczną, nieokiełznaną, będącą przekleństwem młodego Bunga i zarazem źródłem wszelkiego zła. Ona nie zgadzała się na wydanie. On nazwał to „bażanciością umysłu”.

witkacy-portret-kobiecy-irena-solska-desa

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) Portret Kobiecy (Ireny Solskiej ?) | 1933, źródło: desa.pl


Opracowano na podstawie: M. Czyńska, Kobieta demoniczna, w: Kobiety Witkacego. Metafizyczny harem, Kraków 2016.


  1.  S. I. Witkiewicz, Demonizm Zakopanego, w: tegoż, Bez kompromisu, Warszawa 1976, s. 495.
  2. J. Iwaszkiewicz, Podróże do Polski, Warszawa 1977, s. 35.


ns-wspieram-post

Spodobał Ci się artykuł? Wesprzyj nas »