O czym chcesz poczytać?
  • Słowa kluczowe

  • Tematyka

  • Rodzaj

  • Artysta

Zamek Biskupi Janów Podlaski


Podziel się:

zamek biskupi janów podlaski

Janów Podlaski w czasach swojej świetności stał na styku cywilizacji zachodu i wschodu, stanowił tygiel kultur i przykład na harmonijne współistnienie wielu tradycji i religii. Doskonała lokalizacja przyczyniła się zarówno do jego wielkiego rozkwitu, jak i do jego upadków. Rozwijające się prężnie w XVI w. miasto było doskonałym łupem dla kolejnych prześladowców, a burzliwe losy Polski odbiły na nim swoje piętno.

PRAPOCZĄTKI

Dla pasjonatów historii Janów Podlaski i jego okolice skrywają zapewne jeszcze niejedną tajemnicę, ponieważ dzieje osady sięgają już czasów paleolitu. W czasach wczesnego średniowiecza pojawiają się na ziemiach Lubelszczyzny ludy słowiańskie i w tym okresie zaczyna się tworzyć historia najpierw wsi Porchowo, a później miasta Janów.

W DRODZE DO ŚWIETNOŚCI

W 1423 r. Wielki Książę Litewski Witold ofiarowuje wieś Porchowo – wraz z przylegającymi do niej posiadłościami, łuckiemu kościołowi katedralnemu. W 1428 r. powstaje w osadzie pierwszy, drewniany kościół p.w. Św. Trójcy. W 1437 r. przekazanie ziem katedrze łuckiej potwierdza Zygmunt Wielki Książę Litewski. W 1450 r. biskup łucki Jan Łosowicz przenosi rezydencję biskupią z Łucka do wsi Porchowo.

W 1465 r. Kazimierz Jagiellończyk nadaje osadzie prawa miejskie na prawie chełmińskim. Miasto zyskuje nazwę Janów – od imienia biskupa Jana Łosowicza, który zabiegał o przywileje i rozwój miasta. Herbem Janowa stają się hostia i kielich.

„ZŁOTY WIEK”

Koniec XV wieku to okres rozbudowy miasta, powstaje murowany kościół Jana Chrzciciela, rozbudowany zostaje Zamek – rezydencja biskupów, powstają kościoły, cerkiew i synagoga. Kolejni biskupi starają się o liczne przywileje dla miasta, przyczyniając się do jego rozwoju. W tym okresie Janów zdobywa przydomek Biskupi. Wspaniały okres rozkwitu to koniec wieku XVI i wiek XVI.

Janów Podlaski, położony na ważnych szlakach komunikacyjnych – lądowym prowadzącym z Krakowa do Wilna i wodnym – wiodącym rzeką Bug do Gdańska, staje się nie tylko ważnym ośrodkiem duchowym, ale rozwija się pod względem demograficznym i gospodarczym.

BURZLIWE LOSY

Pod koniec XVI wieku miasto wyniszczone kilkoma dużymi pożarami nie ma szansy na odbudowę. Grabieży i dewastacji Zamku, kościołów i budynków dokonują Szwedzi podczas wojny 1655-1657, a dzieło dewastacji dokańczają Rosjanie podczas najazdu moskiewskiego w 1660 r.

Historia Janowa to jednak historia powstawania i odradzania się. W 1687 r. otwarte zostaje seminarium duchowne, w 1673 r. miastu zostają nadane nowe przywileje, tym razem na prawie magdeburskim.

W 1714 r. biskup Aleksander Wyhowski rozpoczyna prace nad budową murowanego Kościoła pod wezwaniem św. Trójcy. Druga połowa XVIII w to okres odbudowy Zamku na wzgórzu. W latach 1770- 1780 powstają istniejące do dziś budynki zamku biskupiego. Biskup Paweł Turski, w miejscu zniszczonej rezydencji, buduje barokowy pałac otoczony fosą, parkiem w stylu angielskim, z zabudowaniami gospodarczymi i stawami. Po pierwszym rozbiorze Polski w 1772 r. Janów zostaje włączony do zaboru rosyjskiego.

Długi okres „patronatu” biskupów łuckich, najważniejszy okres w dziejach Janowa, zamyka postać najznamienitszego mieszkańca Zamku Biskupiego – Adama Naruszewicza – wielkiego humanisty, historyka, poety. Jest on ostatnim biskupem łuckim – w 1796 r., wraz z jego śmiercią, Janów przestaje być siedzibą biskupów łuckich – władze carskie odbierają rezydencję biskupom. W 1816 r. Janów zostaje oficjalnie przemianowany z Biskupiego na Podlaski i staje się rezydencją biskupów nowo utworzonej diecezji podlaskiej.

W 1866 r. władze carskie likwidują diecezję, a w 1867 r. Janów traci prawa miejskie. Jest to odpowiedź zaborcy na udział mieszkańców w powstaniu styczniowym.

WIEK XX

Koniec XIX w i początek XX w to kolejna próba odbudowy, niestety Janów ponownie zostaje dotknięty zniszczeniami podczas I wojny światowej.

W 1918 r., wraz z odzyskaniem przez Polskę niepodległości, odzyskuje prawa miejskie i staje się ośrodkiem administracji powiatu konstantynowskiego oraz siedzibą wznowionego biskupstwa podlaskiego, zyskuje na znaczeniu gospodarczym i rozwija się.

II wojna światowa przynosi kolejną zmianę – utrata znacznej części ludności oraz represje okupanta są zbyt wielkie, po raz drugi Janów traci prawa miejskie w 1945 r.

Po wojnie Zamek Biskupi zostaje przejęty przez państwo i przekazany Stadninie Janowskiej. Od lat 90 ta wspaniała budowla, nieodrestaurowana i po części zapomniana – przyciągała jedynie prawdziwych pasjonatów i miłośników historii lub zagubionych na przepięknym Polesiu podróżników…

zamek biskupi janów podlaski

A DZIŚ gościniec prowadzący do Janowa Podlaskiego jest znów uczęszczany. Osada przepięknie położona na wzniesieniu, w dolinie rzeki Bug, na chronionych terenach Parku Krajobrazowego Podlaski Przełom Bugu, przyciąga pasjonatów historii, miłośników koni, amatorów pięknych krajobrazów, uroczych zakątków i malowniczo położonych wsi. Tu wciąż żywa jest ludowa tradycja, liczne zabytki są świadkami burzliwej i ciekawej historii regionu, a piękno przyrody daje wytchnienie i odpoczynek.

Zamek Biskupi Janów Podlaski

Tutaj zjeżdżają hodowcy koni z całego świata, do jednej z najsłynniejszych stadnin koni arabskich. Janów Podlaski to miejsce, gdzie historia łączy się z nowoczesnością.

Zamek Biskupi Janów Podlaski


Zamek Biskupi Janów Podlaski
ul. Zamkowa 1
21-505 Janów Podlaski
+48 536 424 958
+48 502 676 291
facebook



ns-wspieram-post

Spodobał Ci się artykuł? Wesprzyj nas »